Een cashflow prognose laat per maand zien hoeveel geld er binnenkomt, hoeveel eruit gaat en wat er aan het einde van de maand op je rekening staat. Voor een startup is het misschien wel het belangrijkste stuk van je financiële model, want winst zegt weinig als de rekening leeg is. Ik zie als banker regelmatig startups met een positieve begroting alsnog in cashproblemen komen, simpelweg omdat facturen later betaald worden dan gepland en de BTW-afdracht net op het verkeerde moment valt.
In dit artikel leg ik uit hoe je in 7 stappen een cashflow prognose op maandbasis maakt die klopt, en waar investeerders op letten als ze hem doorlezen.

Over mij
Vincent Ruis is oprichter van Scaleuptools en actief startup- en scale-up bankier. Hij begeleidde tientallen Nederlandse groeibedrijven bij hun financiering en fundraising. Met Scaleuptools.nl brengt hij die kennis direct naar founders: via professionele templates die je anders bij een dure adviseur zou moeten kopen.
Waarom winst niet hetzelfde is als cash
Dit is het punt waar de meeste prognoses de mist ingaan, dus laten we ermee beginnen. Ik probeer het zo helder mogelijk te omsxchrijven, zodat het (hopelijk) goed te begrijpen is. Drie voorbeelden uit de praktijk:
Je stuurt in januari een factuur van 24.000 euro met een betaaltermijn van 60 dagen. In je omzet telt die factuur in januari mee. Op je rekening staat het geld pas in maart. Twee maanden lang heb je omzet zonder cash. Ziet er mooi uit in je omzetgrafieken, maar op je rekening staat nog niets.
Je verkoopt een SaaS-jaarcontract van 12.000 euro met vooruitbetaling. Boekhoudkundig is dat 1.000 euro omzet per maand. Op je rekening staat in maand 1 direct het volle bedrag. Hier werkt het dus precies andersom: meer cash dan omzet.
En dan de BTW. De 21% die je klanten bovenop je facturen betalen, voelt als geld van jou, maar je draagt het volgend kwartaal weer af. Bij een snelgroeiende omzet loopt die schuld op tot tienduizenden euro’s die stilletjes op je rekening staan te wachten om weer te vertrekken.
Een cashflow prognose corrigeert voor precies deze verschillen. Je modelleert niet wanneer je iets factureert of boekt, maar wanneer het geld daadwerkelijk beweegt.
Maak in 7 stappen je eigen cashflowprognose
-
Stap 1: Kies je periode en frequentie
Maak je prognose op maandbasis voor minimaal de komende 12 maanden, liever 18. Dat is de horizon waarop je funding-beslissingen neemt. Een kwartaalprognose is te grof: je mist dan de maand waarin vakantiegeld, BTW-afdracht en een grote leverancier tegelijk vallen.
-
Stap 2: Begin met je startsaldo
Het bedrag dat vandaag daadwerkelijk op je zakelijke rekeningen staat. Niet meer en niet minder. Toegezegde investeringen die nog niet gestort zijn, tel je niet mee. Die voer je pas op in de maand waarin het geld naar verwachting binnenkomt, en zolang de deal niet getekend is, hoort hij in een apart scenario.
-
Stap 3: Breng je cash-inkomsten per maand in kaart
Vertaal je omzetprognose naar het moment van betaling. Werk je met facturen en een betaaltermijn van 30 dagen, schuif de cash dan een maand op ten opzichte van de omzet. Reken realistisch: klanten betalen zelden precies op tijd, dus 45 tot 60 dagen aanhouden bij een termijn van 30 is verstandiger. Incasseer je maandelijks via automatische incasso, dan lopen omzet en cash vrijwel gelijk. Vergeet naast omzet ook andere inkomsten niet: BTW-teruggave in je investeringsfase, subsidies zoals WBSO-verrekening, en rente.
-
Stap 4: Breng je cash-uitgaven per maand in kaart
Zet alle uitgaven in de maand waarin ze je rekening verlaten. Salarissen en loonheffing maandelijks, vakantiegeld in mei, jaarlijkse softwarelicenties en verzekeringen in de maand van afschrijving, en de BTW-afdracht per kwartaal. Juist die niet-maandelijkse posten maken het verschil tussen een prognose die klopt en een die structureel te rooskleurig is.
-
Stap 5: Bereken het maandresultaat en het eindsaldo
Per maand: inkomsten minus uitgaven is je netto kasstroom. Startsaldo plus netto kasstroom is je eindsaldo, en dat eindsaldo is het startsaldo van de volgende maand. Zo ontstaat een doorlopende lijn die precies laat zien in welke maand je saldo het laagst staat. Die maand, het dieptepunt, is belangrijker dan het eindsaldo na 12 maanden. Een prognose die eindigt op plus 80.000 euro maar in augustus door nul gaat, betekent gewoon dat je in augustus een probleem hebt.
-
Stap 6: Reken je runway uit en markeer je funding-moment
Deel je huidige saldo door je gemiddelde netto burn en je hebt je runway. Hoe je die berekening precies maakt en welke fouten je daarbij moet vermijden, lees je in ons artikel over runway en burn rate berekenen. Markeer vervolgens in je prognose het moment waarop je moet starten met je volgende ronde: 9 tot 12 maanden voordat je saldo kritiek wordt, want een ronde ophalen kost van eerste gesprek tot storting al snel 6 tot 9 maanden.
-
Stap 7: Maak scenario's
Eén prognose is een gok, drie scenario's zijn een plan. Maak naast je basisscenario een conservatieve variant (omzet 30% lager, betaaltermijnen langer) en een groeivariant (inclusief de extra hires en marketinguitgaven die bij die groei horen). Investeerders vragen vrijwel altijd naar je downside-scenario. Founders die dan direct kunnen laten zien hoeveel maanden ze overleven als de omzet tegenvalt, wekken vertrouwen. Founders die alleen een hockeystick hebben, niet.

Waar investeerders op letten
Na honderden modellen zie ik investeerders steeds op dezelfde punten inzoomen. Klopt de aansluiting tussen je pitch en je prognose, of vertelt je deck een ander verhaal dan je cijfers? Zit er logica tussen omzetgroei en kostengroei, of groeit de omzet terwijl het team op papier even groot blijft? En is het dieptepunt van je saldo zichtbaar, inclusief het moment waarop je nieuw kapitaal nodig hebt? Een founder die dat moment zelf benoemt en onderbouwt, staat sterker in de onderhandeling dan een founder bij wie de investeerder het zelf moet ontdekken.
Zelf aan de slag
Je kunt een cashflow prognose vanaf nul bouwen in Excel, maar de fouten zitten in de details: BTW-ritmes, betaaltermijnen, vakantiegeld. In onze financiële modellen voor SaaS, hardware en marketplace startups zit de volledige cashflow prognose standaard ingebouwd, inclusief scenario’s en runway-berekening. Wil je eerst snel weten hoeveel maanden je nu nog hebt, gebruik dan de gratis Runway Calculator.
Download Runway Calculator (gratis)
Bereken in 2 minuten hoeveel maanden je nog hebt. Gratis, direct te downloaden.
Lees hier veelgestelde vragen
Een begroting laat zien welke omzet en kosten je verwacht (winst). Een cashflow prognose laat zien wanneer het geld daadwerkelijk je rekening in en uit gaat (cash). Voor een startup is de tweede belangrijker, want je gaat niet failliet aan verlies maar aan een lege rekening.
Minimaal 12 maanden op maandbasis, liever 18. Dat is de horizon waarop je je volgende funding ronde plant.
Ja, altijd. Je ontvangt BTW bovenop je facturen en draagt die per kwartaal af. Wie BTW weglaat, overschat zijn beschikbare cash structureel.
Zet inkomsten in de maand waarin je verwacht dat het geld binnenkomt, niet in de maand van facturatie. Reken bij een betaaltermijn van 30 dagen realistisch met 45 tot 60 dagen.
Maandelijks, als onderdeel van je maandafsluiting. Vergelijk je prognose met de realisatie en stel de komende maanden bij. Zo wordt je model elke maand betrouwbaarder.
Een maandmodel met realistische betaaltermijnen, kosten die meegroeien met de omzet, het dieptepunt van je saldo en het moment waarop je nieuw kapitaal nodig hebt. Plus een downside-scenario dat laat zien hoeveel maanden je overleeft als de omzet tegenvalt.